163. Wszechświaty równoległe
Teoria wieloświatów w fizyce brzmi jak czysta fantastyka. Ale w humanistyce już nie. Jeśliby wyobraz…
162. Biblioteka w metamorfozie
Biblioteka będzie nieczynna przez trzy najbliższe miesiące. Remont. Taką wiadomość otrzymałem dziś, …
161. Przedmowa o szczęściu
Przedmowy to osobny gatunek literacki. Pisarz zazwyczaj tłumaczy się tam z przyjętej metody czy meto…
160. Osoba czytająca
Zarys postaci czytającej w kawiarni bliżej niesprecyzowaną książkę. Trudno określić, kim jest, mężcz…
159. Zagadka literacka
“Ilość stronic w tej książce jest dokładnie nieskończona. Żadna nie jest pierwszą. Żadna nie jest os…
158. Literackość a science fiction
Im zacniejsza literatura piękna, tym większe inklinacje do podróży w głąb: w istotę człowieczeństwa,…
157. Literacka terra incognita
Maciej Jakubowiak w tekście “Literatura nie na temat” zwraca uwagę na wielki problem, z jakim mierzy…
156. Akt szaleństwa
Pisanie to akt sprzeciwu wobec rzeczywistości. Z punktu widzenia osoby piszącej, namysł nad jakimś d…
155. Niedopowiedzenia
To w sumie ciekawe, że jeśli powieść, opowiadanie czy inna fikcja zaczynają obfitować w niedopowiedz…
154. To, co przetrwało
Zważywszy na koleje losu, czasy niesprzyjające długowieczności (XVI wiek) i ówczesne wojny religijne…
153. Unikat
Z faktu posiadania własnej biblioteki wynika jeszcze jedna korzyść. Szukając tomu, o którym śniliśmy…
152. Losy komplementarne
W chwilach czytelniczego zwątpienia (to nie, tamto też nie), sięgam po tytuły sprawdzone, wielokrotn…
151. Być czytelnikiem
Jak to jest być nietoperzem? – zastanawiał się filozof Thomas Nagel. Parafrazując, ale pozosta…
150. Natchnienie
Współczesny pisarz musi mieć świadomość tego, że jego książkę, o ile zostanie wydana, przeczyta gars…
149. Rzecz o przezroczystości
Nie istnieje zły temat, jeśli warsztat pisarza nietuzinkowy. Czy można opisać tak ulotną kwestię jak…
148. Wszystko jest fragmentem
Cytat zagadka: „Fragment? W jakimś sensie wszystko jest fragmentem. Przecież rzadko prowadzimy…
147. Bogactwo perspektyw
Im książka bardziej zmusza do myślenia, tym trudniej ją zaklasyfikować. Nastąpiło w ostatnich czasac…
146. Czas idealny
Z perspektywy czasu zaczynam dostrzegać pewną prawidłowość: aby książka uwolniła w nas cały swój pot…
145. Czytanie jako …
Niektórzy autorzy zdają się stawiać zbyt wysokie wymagania względem czytelników. Tak pomyślałem na w…
144. Akt myślenia
Czytanie jako akt myślenia, jako zastanawianie się, jako wyobrażanie, jest synonimem bierności i pas…
143. Normalność jako norma
Literaturze przypisuje się wiele, niekiedy może zbyt wiele. Nie można jednak zapominać, że nie…
142. Tajemnica (nie)zrozumienia
Pewne teksty z nami rezonują, a inne nie. Dla przykładu weźmy Emila Ciorana i Constantina Noicę, dwó…
141. Im dalej w ciemny las
Zdarzają się książki, które językowo nie zachwycają, ale opowieść jest tak wciągająca, immersyjna wr…
140. Elegia dla tłumacza
Tadeusz Sławek, żegnając na łamach “Czasu literatury” Ireneusza Kanię, napisał równocześnie niejako …
139. Nadreprezentacja autotematyzmu
Skąd taki wysyp książek autotematycznych? Najbardziej trafną diagnozę usłyszałem parę dni temu podcz…
138. Co znaczy dziś dobry tytuł
Dziś dwie nowości, które najzwyczajniej w świecie bym przeoczył, gdyby nie wizyta w księgarni i pobi…
137. Na motywach
Ostatnio w kawiarni podsłuchałem taką rozmowę: (on) – “Czarodziejska góra” to najlepsza …
136. Takie dni, tamte książki
Przychodzą takie dni, gdy nie masz ochoty na czytanie. Masz poczucie, że najważniejsze i tak już prz…
135. Ocaleni z katastrofy języka
Siedziała nas na sali garstka rozbitków, ocalałych z katastrofy języka. Słychać było jeszcze głosy z…
134. Refleksje festiwalowe
Festiwal literacki to także miejsce, gdzie człowiek może dowiedzieć się zaskakujących, a frapujących…
133. Uwikłani w literaturę
Wszyscy jesteśmy uwikłani w literaturę. Myślę, że uwikłani to dobre słowo, oddające całe spektrum em…
132. Sublimowanie rzeczywistości
Cechą charakterystyczną twórczości Jerzego Pilcha, zdaniem Przemysława Czaplińskiego *, jest sublimo…
131. Marzenia o lepszym życiu
“Marzenia o lepszym życiu biorą się z fantazjowania”. To słowa wypowiedziane dziś przez Macieja Jaku…
130. O milczeniu
Milczenie wydawać się może przeciwieństwem języka, jednak lektura eseju Grzegorza Jankowicza o Herci…
129. Ogłupianie czytelnika
Trendy wydawnicze niekiedy wręcz ogłupiają przeciętnego czytelnika. Począwszy od manipulacji związan…
128. Literacki błąd przeżywalności
Prawda o ocalałych tekstach jest taka, że gdyby przykładowo Max Brod zniszczył dzieła Kafki, wedle j…
127. Snobizm książkowy
W branży wydawniczej istnieje pewna zależność: im lepiej dany tytuł się sprzedaje, tym proporcjonaln…
126. Zrozumieć mędrców
Książka w książce. Biblioteka ludzkości to nieustanne odsyłanie do innych dzieł. Jeden tytuł prowadz…
125. Inni ludzie, inne wrażliwości
Gdzie spotykają się “Inni ludzie” Doroty Masłowskiej i “Dukla” Andrzeja Stasiuka? Co mogłoby scalić …
124. Sztuka powieści
Milan Kundera w “Sztuce powieści” rzecze tak: “Duch powieści jest duchem złożoności. Każda powieść m…
123. Czyste złoto
Najlepsze teksty powstają w semantycznej malignie, w literackiej gorączce. Pisarz ledwo widzi przed …
122. U brzegu pisania
W zasadzie nie zdawałem sobie z tego sprawy, dopiero lektura tekstu Jerzego Pilcha, o znamiennym tyt…
121. Biblioteka utraconych książek
Jak wiele książek bezpowrotnie utraciliśmy? Na co dzień nie zastanawiamy się nad tym; książek ci u n…
120. Potrzeba zasmakowania w dużej opowieści
“Nie lękajmy się” – mówi nam Ignacy Karpowicz – “powieści nie zaginą”. Chcemy mu wierzyć…
119. Nadejdzie taki czas
Nie wiedzieć czemu, pojawia się niekiedy chęć odchudzenia domowej biblioteczki: albo poprzez rozdani…
118. Niepamięć
Przeglądam właśnie archiwalne egzemplarze “Magazynu literackiego” z 1999 roku, a więc sprzed dokładn…
117. Książka nad książkami
Marzenie o książce totalnej, która jest wszystkim, zawiera wszystko, mówi o wszystkim. Wszystko jako…
116. Nikt nie słucha
Stanisław Lem uważał, że nigdy nie wiadomo, kiedy pisarz staje się epigonem, nawet jeśli nie literal…
115. Czytanie jako transakcja finansowa
Pieniądze to najgorszy z wynalazków człowieka. Kwestia bezdyskusyjna. Widać to na każdym kroku. Pien…
















































