604. Zakończenia
Żałuję, że tak szybko kończę zdania, bo gdybym przeciągał je w nieskończoność, być może mógłbym odkr…
603. Czytanie nadmiarowe
Wraz z czytaniem nadmiarowym oddalamy się od zwyczajnego życia, rosną zaległości, rosną nieobecności…
602. Człowiek do wszystkiego
Każdy, kto pisze, ma niekiedy uczucie, że jest takim człowiekiem do wszystkiego, co to potrafi napis…
601. Zrozumienie rzeczywistości
Pisarzem w zasadzie człowiek staje się wówczas, gdy traci wiarę w zrozumienie rzeczywistości, i gdy …
600. Cyrkowa sztuczka
Największą wartość dla pisarza ma bodajże uznanie innego pisarza, można więc podejrzewać, że niejede…
599. Pisać na przekór
Najuczciwiej sprawę stawiał Jerzy Pilch, który mówił, że początkujących pisarzy należałoby wręcz zni…
598. Dysonans
Jedną z najbardziej zagadkowych ludzkich umiejętności jest zdolność do tworzenia definicji dla pojęć…
597. Czas przyszły dokonany
W życiu każdego pisarza nadchodzi taki czas, gdy zapisując kolejne arkusze papieru, nagle zastyga za…
596. Jedno życie
Dlaczego mamy tylko jedno życie, pytają ci, co książki czytają, jak dobrze, że mamy tylko jedno życi…
595. Filtrowanie rzeczywistości
Piszę te zdania współcześnie, ale przynależę do przeszłości: dziś się już tak nie pisze, może kiedyś…
594. Pamięć mityczna
Moje dzieciństwo, moją młodość postrzegam dziś jako mityczne, albo nawet mitotwórcze, bo studiując m…
593. Złożoność świata
Nie jest już możliwe opisanie złożoności świata, nawet pobieżny opis wymagałby użycia co najmniej mi…
592. Widok książek
Widok książek w najbliższym otoczeniu, czy jest to domowa biblioteka, czy księgarnia za rogiem, uspo…
591. Oniryczność
W wielu tekstach, nawet znamienitych autorów, widać ślady nieudolnych prób nadania światu cech ideal…
590. Wielki zaszczyt
Wielki to dla mnie zaszczyt, gdy Justyna Sobolewska cytuje moje zapiski w „Książce o (nie)czyt…
589. Fabuła
Niekiedy fabuła jest tak dobra, że zadaniem pisarza jest jej nie zepsuć; innym razem fabuła jest prz…
588. Eksperyment
Czytanie to jeden wielki eksperyment na sobie samym, jakbyśmy chcieli się dowiedzieć, ile tekstu moż…
587. Wielkie problemy
Każdy pisarz chciałby zapewne rozstrzygać wielkie problemy, tylko nie ma ku temu takich narzędzi jak…
586. Dążenie do równowagi
Zapominamy, jak dobrze nam było, i jak źle nam było, bo człowiek nieustannie dąży do równowagi, do s…
585. Zasoby leksykalne
Wstyd przyznać, ale moje zasoby leksykalne są ograniczone, i żaden słownik ich nie zwiększy, bo z ka…
584. Szaleństwa wyobraźni
Zadziwiające, że filmy nie potrafią nas zmienić, ale literatura tak; film może nas wzruszyć, wstrząs…
583. Między słowami
Chowam się w moim pisaniu, zanikam w gęstym tekście, upodabniam się do tego, co między słowami, choć…
582. Skomplikowana opowieść
Nie piszę zbyt dużo, bo skutecznie opieram się otchłani języka, nie daję się jej w pełni uwieść, bo …
581. Na innych mapach
Gdy moje myśli krążą wokół ludzkości, wyobrażam sobie konkretnych ludzi w najbardziej egzotycznych z…
580. Tonacja czarno-biała
Pisze się zawsze w czarno-białej tonacji, a jeśli używa się innych kolorów, to tylko metaforycznie, …
579. Opisywanie opisywania
Opisywanie rzeczy i ludzi to gwarancja, albo chociaż nadzieja na literacki sukces, więc rezygnuję z …
578. Pamięć dawnych lektur
Nie da się tego w żaden sposób udowodnić, ale przeczytane lata temu książki odciskają w nas trwałe p…
577. Zrozumienie
To wszechogarniające, przychodzące falami, niepokojące i tajemnicze uczucie, że nic nie rozumiem z o…
576. Literatura na świecie
Przeglądam nowy nabytek – “Literaturę na świecie” – z takim namaszczeniem, z taką radośc…
575. Nieprzeczytane
Nie przeczytałem wiele książek, być może tych najważniejszych, tych które powinienem był przeczytać,…
574. Proces pisania
Najbardziej zaskakujące zdania domagają się zapisania niekiedy wówczas, gdy właśnie skończyłem pisać…
573. Czytać
Czytać to zanikać: gdybyśmy czytali wystarczająco długo, nawet byśmy się nie zorientowali, że nas ju…
572. Ograniczenia
Najlepsze, co mogło mi się przydarzyć, to świadomość istnienia moich ograniczeń, i literackich, i ko…
571. Stopień wytrenowania wyobraźni
Jakość czytania zależy od stopnia wytrenowania wyobraźni, co tak mocno kontrastuje z jakością ogląda…
570. Pisarska gildia
Nie pisałem jeszcze o porankach, a to przecież niezbędny warunek, by zostać zaliczonym do gildii pis…
569. Książki prawdziwe
Po przekroczeniu pewnego progu wtajemniczenia nie da się już czytać kiepskiej literatury, każdorazow…
568. Zachwyt nad światem
Jakże chciałbym mieć nieskończone zasoby zachwytu na światem, zwłaszcza nad literaturą, jakże chciał…
567. Jeszcze jedna szansa
Ileż nadziei pokładałem w tej książce: pamiętam, gdy ją kupowałem, gdy w euforii wczytywałem się w s…
566. Przedmowa
Przedmowa bywa osobnym gatunkiem literackim, czego najlepszym świadectwem jest tekst, jakim wprowadz…
565. Abstrakcyjny byt
Niektórzy piszą tylko parę minut dziennie, inni okrągłą godzinę, a zdarzają się przecież tacy, co po…
564. Myślenie obrazami
W ciągu ostatnich dwóch miesięcy obejrzałem kilkadziesiąt filmów, słabszych i lepszych, mniej lub ba…
563. Wiedza nadmiarowa
Najpierw człowiek się zachłystuje wiedzą książkową, a dopiero lata później odkrywa, że to wiedza bol…
562. Akt buntu
Akt pisania musi być aktem buntu, bo pisząc łamie się schematy i stereotypy; nie można się nauczyć p…
561. Tryb pisarski
Niekiedy, czytając cudzy tekst, tak jak przed momentem “Gościa” Ariane Koch, nagle wchodzę w mój tek…
560. Moja relacja z książkami
Moja relacja z książkami jest dwubiegunowa: z jednej strony żal mi tych wszystkich nieprzeczytanych …
559. Słowa znikąd
Literatura, prawdziwa literatura, zaczyna się wówczas, gdy pisarz odrzuca wcześniejsze pomysły, odrz…
558. Gdyby nie literatura
Dlaczego książki, dlaczego literatura? Nie bójmy się odpowiedzi: tylko dzięki nim, tylko dzięki niej…
557. Horyzont zdarzeń
Podczas pisania jakbym znikał z horyzontu zdarzeń: nic się nie wydarza poza samym pisaniem, pisanie …
556. Pionier
Jestem pionierem w tym sensie, że nikt przede mną nie przebył identycznej ścieżki, która prowadziłab…















































