Nie ma jednej definicji klasyka. Calvino w zbiorze esejów wydanych jako “Po co czytać klasyków”, serwuje nam czternaście takich definicji, z właściwym uzasadnieniem. Jedna z nich brzmi następująco:
Pozycją klasyczną nazywa się książkę, która jest uznawana za ekwiwalent świata, na równi z dawnymi talizmanami.
Definicja godna wielkiego pisarza, ale musimy pamiętać, że definiowanie klasyka zawsze będzie subiektywne. W potocznym rozumieniu tego słowa za klasyka uważa się zazwyczaj pisarza, którego dzieło zadomowiło się na dobre w kanonie dzieł nie tylko wielkich, lecz po prostu rozpoznawalnych. Zauważmy, że im głębiej sięgamy w przeszłość, tym mniej pisarzy mamy do wyboru, i tym łatwiej uznać za klasyka nawet autora przeciętnego. Im bliżej współczesności, tym robi się tłoczniej, a wybitnym dziełom trudniej się przebić do powszechnej świadomości. Klasyk, zagnieżdżony w kanonie, jest więc reliktem przeszłości, który jednakże dla wielu z nas, zagnieżdżonych w kulturze, stanowi punkt wyjścia do przemyśleń i do tworzenia kolejnych utworów literackich. Tak jakby bez klasyków nie istniał żaden punkt odniesienia.
Calvino, poprzez sugerowane definicje, otwiera przed nami wrota do nieskończonych możliwości definiowania klasyków. Paradoksalnie, sam już stał się w naszych oczach klasykiem, ikonicznym pisarzem, którego warto nadal czytać, mimo że czasy eksperymentowania z fabułą i droczenia się z czytelnikiem, co widoczne było w takich książkach jak Jeśli zimową nocą podróżny czy Niewidzialne miasta, odchodzą powoli do lamusa.
Źródło cytatu: Po co czytać klasyków, Italo Calvino, PIW, 2023, str.13
Dodaj komentarz